Դուք պատասխանել եք հարցերին, և ձեր պրոֆիլը ցույց է տալիս, որ Հայաստանում անձնական կարիքների համար վարկ եք փնտրում։ Այդ գումարը կարող է անհրաժեշտ լինել բնակարանի վերանորոգման, բուժման, ուսման վճարի, կենցաղային տեխնիկայի, ավտոմեքենայի ծախսերի, հարսանիքի, տեղափոխության կամ մի քանի պարտավորություն մեկ ամսական վճարման մեջ միավորելու համար։
Հայաստանում նման ֆինանսավորում փնտրելիս հաճախ օգտագործվում են «սպառողական վարկ», «օնլայն վարկ», «անգրավ վարկ», «վարկ առանց երաշխավորի», «վարկ առանց եկամտի տեղեկանքի», «արագ վարկ», «վերաֆինանսավորում», «վարկ առանց վարկային պատմության» և «վարկ վատ վարկային պատմությամբ» ձևակերպումները։ Դրանք կարող են նույն նպատակը ծառայել, սակայն հասանելի գումարը, ժամկետը, փաստացի տոկոսադրույքը և դիմողի նկատմամբ պահանջները տարբեր են։
Գումարներ և ժամկետներ հայկական դրամով
Անձնական կարիքների համար վարկերը համեմատելիս կարելի է դիտարկել հետևյալ գործնական միջակայքերը․
- 100 000–500 000 ֏՝ փոքր անհետաձգելի ծախսերի, բժշկական վճարների, տեխնիկայի կամ կենցաղային գնումների համար,
- 500 001–1 500 000 ֏՝ կահույքի, ուսման, ավտոմեքենայի վերանորոգման կամ ընտանեկան ծախսերի համար,
- 1 500 001–5 000 000 ֏՝ բնակարանի վերանորոգման, բուժման, հարսանիքի կամ մի քանի պարտք միավորելու համար,
- 5 000 001–15 000 000 ֏՝ ավելի մեծ անձնական նպատակների համար, երբ եկամուտը և վճարունակությունը բավարար են։
Սրանք համեմատության միջակայքներ են, ոչ թե նախապես հաստատված սահմանաչափեր։ Օրինակ՝ Inecobank-ի 1 CLICK օնլայն վարկի հրապարակված պայմաններում նշվում է 100 000–18 000 000 դրամ, մինչև 60 ամիս ժամկետ, 15–21% անվանական տոկոսադրույք և 15,8–23% տարեկան փաստացի տոկոսադրույք։ Գումարը և ժամկետը կախված են անհատական վարկային ռիսկի գնահատումից։
Բանկը հաշվի է առնում ոչ միայն ձեր ուզած գումարը, այլև եկամուտը, աշխատանքի կայունությունը, գործող վարկերը, ապառիկները, վարկային քարտերի սահմանաչափերը, երաշխավորությունները և նախկին վճարումների կարգապահությունը։ Նույն եկամուտ ունեցող երկու մարդ կարող են տարբեր առաջարկ ստանալ, եթե նրանց ամսական պարտավորությունները տարբեր են։
Կարճ ժամկետը սովորաբար բարձրացնում է ամսական վճարումը, բայց կարող է նվազեցնել ամբողջ ընթացքում վճարվող տոկոսը։ Երկար ժամկետը թեթևացնում է ամսական բեռը, սակայն ընդհանուր վերադարձվող գումարը կարող է ավելի մեծ լինել։ Այդ պատճառով միայն «ամսական որքան է» հարցը բավարար չէ։
Ինչը պետք է համեմատել
Վարկ ընտրելիս ամենակարևոր թվերից մեկը տարեկան փաստացի տոկոսադրույքն է։ Այն օգնում է հասկանալ վարկի իրական տարեկան արժեքը՝ հաշվի առնելով ոչ միայն անվանական տոկոսը, այլև պայմանագրով նախատեսված պարտադիր վճարները։ Հայաստանի սպառողական կրեդիտավորման օրենսդրությունը կարգավորում է փաստացի տոկոսադրույքի հաշվարկը և սպառողին տրամադրվող հիմնական տեղեկատվությունը։
Համեմատելիս ուշադրություն դարձրեք՝
- վարկի գումարին և ժամկետին,
- ամսական վճարմանը,
- տարեկան փաստացի տոկոսադրույքին,
- միջնորդավճարներին և պարտադիր ապահովագրությանը,
- պայմանագրի ավարտին վերադարձվող ամբողջ գումարին։
Երկու առաջարկ կարող են նույն անվանական տոկոսն ունենալ, բայց տարբեր ընդհանուր արժեք։ Օրինակ՝ մեկ տարբերակում կարող է չլինել ձևակերպման վճար, իսկ մյուսում կարող են լինել սպասարկման կամ այլ պարտադիր ծախսեր։
Օնլայն, անգրավ և առանց տեղեկանքի վարկ
Օնլայն վարկի դեպքում հայտը ներկայացվում է կայքով կամ բջջային հավելվածով։ Որոշ բանկեր թույլ են տալիս ստուգել հասանելի սահմանաչափը և ավարտել գործընթացը առանց մասնաճյուղ այցելելու։ Սակայն օնլայն լինելը չի նշանակում, որ դիմումը չի ստուգվում։
Անգրավ վարկը նշանակում է, որ գույք գրավադրելու պահանջ կարող է չլինել։ Առանց երաշխավորի վարկի դեպքում երրորդ անձի երաշխավորություն չի պահանջվում։
«Առանց եկամտի տեղեկանքի» ձևակերպումը սովորաբար նշանակում է, որ թղթային տեղեկանք ներկայացնելու կարիք չկա, ոչ թե այն, որ եկամուտը կամ վճարունակությունը չեն ստուգվում։
Inecobank-ի օնլայն արտադրանքը, օրինակ, ներկայացվում է առանց բանկ այցելելու, գրավի, երաշխավորի և եկամուտը հաստատող լրացուցիչ փաստաթղթի։ Այնուամենայնիվ, վերջնական հասանելի սահմանաչափը որոշվում է վարկային ռիսկի անհատական գնահատմամբ։
Ո՞վ է կարգավորում վարկային շուկան
Հայաստանում բանկերի, վարկային կազմակերպությունների և վարկային բյուրոների գործունեությունը կարգավորում և վերահսկում է Հայաստանի Հանրապետության Կենտրոնական բանկը։ ԿԲ-ի պաշտոնական կայքում հրապարակվում են լիցենզավորված բանկերի, վարկային կազմակերպությունների և վարկային բյուրոների ցանկերը։
Սա հատկապես կարևոր է արագ կամ ամբողջությամբ առցանց առաջարկների դեպքում։ Ֆինանսական կազմակերպության անվանումը պետք է հնարավոր լինի գտնել պաշտոնական լիցենզավորված կազմակերպությունների ցանկում։
Վարկային պատմություն և ԱՔՌԱ
Հայաստանում վարկային պատմության հիմնական աղբյուրը ԱՔՌԱ Քրեդիտ Ռեփորթինգն է։ Այն հավաքում և մշակում է վարկային պարտավորությունների, վճարումների և ուշացումների մասին տվյալներ և համագործակցում է Հայաստանում գործող բանկերի ու վարկային կազմակերպությունների հետ։
Վարկային զեկույցում կարող են երևալ գործող և փակված վարկերը, վճարումների պատմությունը, ժամկետանց պարտավորությունները և այլ ֆինանսական պարտքեր։ Ձեր զեկույցը կարելի է ստանալ ԱՔՌԱ-ի հաճախորդների առցանց համակարգով։ Եթե այնտեղ կա ձեզ չպատկանող վարկ, սխալ ուշացում կամ արդեն մարված պարտավորություն, տեղեկությունը կարելի է վիճարկել ԱՔՌԱ-ի կամ տվյալը փոխանցած կազմակերպության միջոցով։
Եթե վարկային պատմություն չունեք
Վարկային պատմության բացակայությունը վատ պատմություն չէ։ Մարդը կարող է պարզապես նախկինում վարկ, ապառիկ կամ վարկային քարտ չօգտագործած լինել։
Այդ դեպքում բանկը քիչ տեղեկություն ունի նախկին վճարային վարքի մասին և ավելի մեծ ուշադրություն է դարձնում եկամտին, աշխատանքի կայունությանը, հաշվի շարժին և գործող պարտավորություններին։ Առաջին առաջարկվող սահմանաչափը կարող է փոքր լինել, սակայն պատմության բացակայությունը ինքնին ավտոմատ մերժում չի նշանակում։
Եթե պատմությունը բացասական է
Բացասական պատմությունը սովորաբար կապված է ուշացած վճարումների, չմարված պարտքերի, հաճախակի վերակառուցումների կամ բարձր ընթացիկ պարտքային բեռի հետ։
Հայաստանում պաշտոնական «սև ցուցակ» հասկացություն չկա։ Վերջնական որոշումը կայացնում է յուրաքանչյուր բանկ կամ վարկային կազմակերպություն՝ իր ներքին գնահատման կանոններով։ Հին, արդեն մարված ուշացումը կարող է տարբեր կերպ գնահատվել, իսկ գործող ուշացումը սովորաբար ավելի լուրջ ազդեցություն ունի։
Վերաֆինանսավորում և պարտքերի միավորում
Վերաֆինանսավորումը մեկ կամ մի քանի գործող վարկի փոխարինումն է նոր վարկով։ Այն կարող է օգնել միավորել վճարման տարբեր օրերը, փոխել ամսական բեռը կամ անցնել այլ պայմանների։
Սակայն ավելի փոքր ամսական վճարումը միշտ չէ, որ նշանակում է ավելի էժան վարկ։ Եթե նոր ժամկետը երկար է, ամբողջ ընթացքում վճարվող տոկոսը կարող է աճել։ Համեմատեք գործող պարտքի մնացորդը, նոր փաստացի տոկոսադրույքը, միջնորդավճարները, ժամկետը և ընդհանուր վերադարձվող գումարը։
Հաճախ տրվող հարցեր
Հնարավո՞ր է վարկ ստանալ առանց վարկային պատմության
Այո։ Պատմության բացակայությունը ուշացում չի նշանակում։ Բանկը կարող է ավելի շատ գնահատել եկամուտը, աշխատանքը և գործող պարտավորությունները։
Կարո՞ղ է հաստատվել վարկ վատ պատմության դեպքում
Հնարավոր է, բայց երաշխիք չկա։ Գործող ուշացումը, բարձր պարտքային բեռը և վերջին վճարումների խնդիրները կարող են նվազեցնել հաստատման հավանականությունը։
Հնարավո՞ր է դիմել առանց աշխատավարձի տեղեկանքի
Որոշ օնլայն կամ անգրավ վարկերի դեպքում՝ այո։ Սակայն կազմակերպությունը կարող է եկամուտը և վճարունակությունը ստուգել այլ հասանելի տվյալներով։
Որքա՞ն կարող է լինել վարկի ժամկետը
Շուկայում հաճախ հանդիպում են 12–60 ամսյա ժամկետներ։ Վերջնական ժամկետը կախված է գումարից, եկամուտից և անհատական գնահատումից։ Օրինակ՝ նշված օնլայն վարկի առավելագույն հրապարակված ժամկետը 60 ամիս է։
Կարո՞ղ եմ վաղաժամկետ մարել վարկը
Սպառողական վարկի վաղաժամկետ մարումը հնարավոր է, իսկ դրա պայմանները պետք է նշված լինեն պայմանագրում։ Մինչև վճարումը պետք է ճշտել փակման ճշգրիտ գումարը և ծախսերի վերահաշվարկման կարգը։
Վարկ ընտրելուց առաջ համեմատեք գումարը, ժամկետը, փաստացի տոկոսադրույքը, ամսական վճարումը և ամբողջ վերադարձվող գումարը։ Նաև ստուգեք ԱՔՌԱ զեկույցը, որպեսզի համոզվեք, որ այնտեղ սխալ կամ ձեզ անծանոթ պարտավորություն չկա։
Դուք կարող եք վերահղվել արտաքին համեմատման գործիք կամ ֆինանսական կազմակերպություն։ Վերջնական հաստատումը, վարկի գումարը, մարման ժամկետը, տոկոսադրույքը, վճարները և պայմանները որոշվում են միայն ծառայություն մատուցողի կողմից՝ դիմումը գնահատելուց հետո։